بر اساس تحقیقات جدید دانشگاه میشیگان، میتوان از شبکه ای از پروتئین های موجود در سیستم عصبی مرکزی برای افزایش اثربخشی و کاهش عوارض جانبی داروهای رایج دیابت و کاهش وزن استفاده کرد. این کار به نحوی ممکن است باعث درمان دیابت شود.
این مطالعه که ماه جولای در مجله تحقیقات بالینی منتشر شد، بر روی دو پروتئین به نام های ملانوکورتین 3 و ملانوکورتین 4 تمرکز داشت که عمدتاً در سطح نورون های مغز یافت میشوند که نقش اصلی را در تنظیم رفتار تغذیه و حفظ تعادل انرژی بدن دارند.
راجر کون، فیزیولوژیست U-M که این مطالعه را رهبری می کرد، گفت: “ملانوکورتین 3 و ملانوکورتین 4 بر همه چیز تأثیر می گذارند، از سنجش ذخیره انرژی طولانی مدت گرفته تا پردازش سیگنال های روده در مورد سیری کوتاه مدت یا سیری.”
دسته داروهایی که به عنوان آگونیست های GLP-1 شناخته می شوند، که شامل سماگلوتایدها (به عنوان مثال، اوزمپیک) و تیرزپاتیدها (مانند مونجارو) هستند، اخیراً به دلیل اثربخشی آنها در درمان دیابت نوع 2، بلکه چاقی، بیماری های قلبی و نیز مورد توجه قابل توجهی قرار گرفته اند. به طور بالقوه اعتیاد آنها با تقلید از یک هورمون طبیعی که روده در هنگام پر شدن تولید می کند، عمل می کند و مغز را تحریک می کند تا رفتار تغذیه را کاهش دهد.
راجر کو گفت:”بنابراین سوال واضح برای ما این بود: این داروهای GLP-1 که با دستکاری سیگنال های سیری عمل میکنند، وقتی سیستم ملانوکورتین را آماده میکنیم چگونه عمل میکنند؟”
راجر کون و همکارانش با کار بر روی مدل های موش، اثرات چندین هورمون را آزمایش کردند که مصرف غذا را کاهش میدهند. آنها نتایج را در موش های معمولی با موش هایی که از نظر ژنتیکی فاقد پروتئین MC3R بودند، در موش هایی که به آنها مواد شیمیایی برای جلوگیری از فعالیت MC3R داده شد و در موش هایی که دارویی برای افزایش فعالیت MC4R داده شد، مقایسه کردند. (از آنجا که MC3R یک تنظیم کننده منفی طبیعی MC4R است، به این معنی که فعالیت MC4R را کاهش می دهد، مسدود کردن MC3R و افزایش فعالیت MC4R اثرات مشابهی دارد.)

درمان دیابت ؟
در همه موارد، نعیما داهیر، نویسنده اول مطالعه و محقق فوق دکترا در آزمایشگاه راجر کون، و همکارانش دریافتند که تنظیم سیستم ملانوکورتین – یا با مهار MC3R یا افزایش فعالیت MC4R – باعث می شود موش ها به GLP-1 حساس تر شوند. داروها و سایر هورمون هایی که بر رفتار تغذیه تاثیر می گذارند.
موش هایی که داروی GLP-1 در ترکیب با آگونیست MC4R یا آنتاگونیست MC3R دریافت کردند، نسبت به موش هایی که فقط داروهای GLP-1 دریافت می کردند، تا پنج برابر کاهش وزن و کاهش تغذیه را نشان دادند.
راجر کون گفت: “ما دریافتیم که فعال کردن سیستم مرکزی ملانوکورتین حیوانات را نه تنها به اثرات GLP-1، بلکه به هر هورمون ضد تغذیه ای که آزمایش کردیم، بیش از حد حساس می کند.”
محققان همچنین فعالیت بخش هایی از مغز را که تصور میشد در پاسخ به داروهای GLP-1 باعث ایجاد حالت تهوع میشوند اندازه گیری کردند و هنگامی که داروهای GLP-1 با تغییراتی در سیستم ملانوکورتین ترکیب میشوند، افزایش فعالسازی مشاهده نشد. در مقابل، پرایمینگ نورون های ملانوکورتین به طور قابل توجهی باعث افزایش فعال سازی داروی GLP-1 نورون ها در مراکز تغذیه هیپوتالاموس در مغز شد.
یافته ها نشان می دهد که جفت کردن داروهای موجود GLP-1 با یک آگونیست MC4R می تواند حساسیت به اثرات مورد نظر داروها را تا 5 برابر افزایش دهد، بدون اینکه عوارض جانبی ناخواسته را افزایش دهد. در نهایت، این رویکرد می تواند بیمارانی را که به عوارض جانبی حساس هستند، فعال کند. برای مصرف دوز کمتر، یا می تواند نتایج را در بیمارانی که به دوزهای دارویی موجود پاسخ نداده اند، بهبود بخشد. قبل از اینکه این اتفاق بیفتد، توسعه بیشتر دارو و آزمایش بالینی مورد نیاز است.
در حالی که این تحقیق فقط در مدل های موش انجام شده است، راجر کون خوشبین است که نتایج به خوبی برای انسان ها ترجمه شود تا بتوان به درمان دیابت کمک کند. او گفت: “سیستم ملانوکورتین در انسان به شدت حفظ شده است. همه چیزهایی که در دهه های گذشته در مورد این پروتئین ها روی موش مشاهده کردهایم، در انسان نیز یافت شده است. بنابراین من گمان میکنم که این نتایج برای بیماران نیز قابل ترجمه باشد.”








