نویسنده: هستی

  • MRI نسل جدید، کنترل دقیق میکروربات‌های پزشکی را در زمان واقعی امکان‌پذیر کرد

    پژوهشگران دانشگاه علوم و فناوری هوآژونگ (Huazhong University of Science and Technology) در چین موفق به توسعه یک فناوری نوین MRI شده‌اند که می‌تواند هدایت و کنترل میکروربات‌های مغناطیسی را به‌صورت بلادرنگ و بدون ایجاد آرتیفکت‌های تصویری امکان‌پذیر کند. این دستاورد می‌تواند نقطه عطفی در توسعه روش‌های درمانی کم‌تهاجمی، دارورسانی هدفمند و جراحی‌های دقیق پزشکی باشد.

    میکروربات‌های مغناطیسی در سال‌های اخیر به یکی از حوزه‌های جذاب پژوهشی در پزشکی تبدیل شده‌اند. این ربات‌های بسیار کوچک به دلیل قابلیت حرکت در محیط‌های پیچیده زیستی و واکنش به میدان‌های مغناطیسی، پتانسیل بالایی برای انجام مأموریت‌های درمانی در نقاطی از بدن دارند که دسترسی به آن‌ها با ابزارهای پزشکی سنتی دشوار است. با این حال، یکی از مهم‌ترین چالش‌های استفاده عملی از این فناوری، امکان مشاهده و هدایت دقیق آن‌ها در داخل بدن بوده است.

    در این میان، فناوری MRI به دلیل توانایی تصویربرداری از بافت‌های عمقی بدن با وضوح بالا، همواره به‌عنوان یکی از بهترین گزینه‌ها برای هدایت میکروربات‌های پزشکی مطرح بوده است. اما محدودیت‌های فنی سیستم‌های متداول MRI باعث شده بود که کنترل لحظه‌ای این ربات‌ها با مشکلات جدی مواجه شود.

    محدودیت‌های MRI در هدایت میکروربات‌ها

    اگرچه سیستم‌های MRI قادر به ارائه تصاویر بسیار دقیق از ساختارهای داخلی بدن هستند، اما سرعت تصویربرداری در روش‌های متداول نسبتاً پایین است. زمان تکرار (Repetition Time) در بسیاری از توالی‌های استاندارد MRI حدود ۱۰۰۰ میلی‌ثانیه است. این تأخیر باعث می‌شود تصاویر با فاصله زمانی قابل‌توجهی ثبت شوند و امکان کنترل دقیق و لحظه‌ای میکروربات‌ها از بین برود.

    علاوه بر این، تداخل میان گرادیان‌های مغناطیسی مورد استفاده برای تصویربرداری و گرادیان‌های مورد نیاز برای حرکت دادن ربات‌ها، منجر به ایجاد آرتیفکت‌های تصویری می‌شود. این آرتیفکت‌ها می‌توانند موقعیت واقعی ربات را پنهان کرده و دقت هدایت را کاهش دهند. در نتیجه، دستیابی به یک سیستم MRI که هم بتواند تصاویر سریع و باکیفیت تولید کند و هم امکان کنترل همزمان میکروربات‌ها را فراهم آورد، به یکی از چالش‌های اصلی این حوزه تبدیل شده بود.

    توسعه توالی جدید MRI با نام MFDE

    برای حل این مشکل، محققان چینی یک توالی جدید MRI با نام Multi-Frequency Dual-Echo یا MFDE طراحی کردند. این فناوری زمان تکرار تصویربرداری را از حدود ۱۰۰۰ میلی‌ثانیه به تنها ۳۰ میلی‌ثانیه کاهش می‌دهد. چنین کاهش چشمگیری در زمان تصویربرداری به سیستم اجازه می‌دهد تقریباً به‌صورت بلادرنگ از محیط داخلی بدن تصویر تهیه کند.

    در این روش جدید، از دو پالس رادیوفرکانسی ۱۸۰ درجه که در کنار یکدیگر قرار گرفته‌اند استفاده می‌شود. این پالس‌ها دو سیگنال اکو تولید می‌کنند که موجب تسریع فرآیند بازیابی اسپین پروتون‌ها و افزایش سرعت تصویربرداری MRI می‌شوند.

    یکی از مشکلات رایج در تصویربرداری با سرعت بالا، افت کیفیت سیگنال است. پژوهشگران برای رفع این مشکل از یک راهکار هوشمندانه استفاده کردند. آن‌ها به‌طور متناوب از تحریک‌های فرکانسی مثبت و منفی بهره گرفتند تا اثرات حالت پایدار را کاهش داده و کیفیت تصاویر MRI را حفظ کنند.

    MRI

    دقت بالا و حذف آرتیفکت‌های تصویری

    نتایج آزمایش‌ها نشان داد که سیستم جدید MRI می‌تواند موقعیت ذرات مغناطیسی را با خطای نسبی کمتر از یک درصد تعیین کند. این میزان دقت برای هدایت میکروربات‌ها در محیط‌های پیچیده زیستی بسیار قابل توجه است.

    همچنین چرخه کاری گرادیان محرک به ۷۷ درصد رسید؛ عددی که نشان می‌دهد بخش عمده‌ای از زمان سیستم به کنترل و هدایت ربات اختصاص یافته است. این موضوع باعث شد تداخل میان گرادیان‌های حرکتی و گرادیان‌های تصویربرداری MRI تقریباً از بین برود و تصاویر پس‌زمینه بدون هیچ‌گونه آرتیفکت تولید شوند.

    علاوه بر این، محققان یک الگوریتم بازسازی تصویر جدید نیز طراحی کردند. این الگوریتم آرتیفکت‌های احتمالی را حذف کرده و موقعیت میکروربات را به شکل یک نقطه روشن روی تصویر پس‌زمینه نمایش می‌دهد. در نتیجه پزشکان می‌توانند در تمام مدت حرکت ربات، موقعیت آن را به‌صورت پیوسته و واضح مشاهده کنند.

    آزمایش موفق در ماز سه‌بعدی

    برای ارزیابی عملکرد سیستم، پژوهشگران ابتدا آزمایش‌هایی را در یک ماز سه‌بعدی پیچیده انجام دادند. در این آزمایش، میکروربات مغناطیسی تحت هدایت MRI در مسیرهای مختلف حرکت کرد و موقعیت آن به‌صورت لحظه‌ای روی نمایشگر نشان داده شد.

    کنترل ربات از طریق یک جوی‌استیک انجام می‌شد و اپراتور توانست با دقت بالا مسیرهای پیچیده را طی کند. نتایج نشان داد که فناوری جدید MRI قادر است اطلاعات موقعیتی را با سرعت و دقت کافی برای کنترل زنده ربات فراهم کند.

    کاربرد در مدل‌های شبیه‌سازی‌شده عروق خونی

    در مرحله بعد، محققان این فناوری را در مدل‌های شبیه‌سازی‌شده عروق خونی آزمایش کردند. این مدل‌ها دارای مسیرهای باریک و پیچ‌وخم‌دار بودند که شباهت زیادی به ساختار واقعی رگ‌های خونی انسان دارند.

    میکروربات توانست با موفقیت از این مسیرها عبور کند و تحت هدایت بلادرنگ MRI به نقاط هدف برسد. این نتیجه نشان می‌دهد که فناوری مذکور می‌تواند در آینده برای درمان بیماری‌های عروقی، انتقال دارو به نقاط خاص بدن و انجام مداخلات پزشکی بسیار دقیق مورد استفاده قرار گیرد.

    آزمایش در بدن موجود زنده

    یکی از مهم‌ترین بخش‌های این پژوهش، آزمایش فناوری در یک موجود زنده بود. محققان میکروربات را در روده بزرگ یک موش قرار دادند و حرکت آن را با استفاده از سیستم MRI جدید کنترل کردند.

    نتایج نشان داد که ربات توانست در محیط زیستی واقعی به‌خوبی حرکت کند و موقعیت آن در تمام مدت به‌صورت زنده روی تصاویر MRI قابل مشاهده بود. این دستاورد نشان می‌دهد که فناوری جدید می‌تواند در آینده به توسعه روش‌های جایگزین برای برخی فرآیندهای تشخیصی و درمانی مانند کولونوسکوپی کمک کند.

    آینده پزشکی با MRI و میکروربات‌ها

    پژوهشگران معتقدند فناوری MFDE گام مهمی در مسیر ادغام MRI و رباتیک پزشکی به شمار می‌رود. این فناوری نه‌تنها مشکل قدیمی تعادل میان سرعت و کیفیت تصویربرداری را حل کرده، بلکه امکان هدایت دقیق میکروربات‌ها را نیز فراهم آورده است.

    در آینده، این فناوری می‌تواند راه را برای انجام جراحی‌های کم‌تهاجمی، درمان‌های هدفمند سرطان، انتقال دقیق دارو به بافت‌های آسیب‌دیده و بسیاری از کاربردهای پیشرفته پزشکی هموار کند. ترکیب توانمندی‌های تصویربرداری MRI با قابلیت‌های میکروربات‌های مغناطیسی، چشم‌انداز جدیدی را برای پزشکی هوشمند و درمان‌های شخصی‌سازی‌شده ترسیم می‌کند.

  • گامی تازه در شناخت بینایی انسان؛ شبکیه‌های آزمایشگاهی پاسخ را یافتند

    پژوهشگران دانشگاه جانز هاپکینز (Johns Hopkins University) موفق به کشف یک سازوکار سلولی جدید شده‌اند که توضیح می‌دهد بینایی انسان چگونه به وضوح و دقت بالای خود دست پیدا می‌کند.

    این تیم تحقیقاتی با استفاده از ارگانوئیدهای شبکیه (شبکیه‌های مینیاتوری رشد‌یافته در آزمایشگاه) توانستند نحوه شکل‌گیری سلول‌های حساس به نور در «فوئولا» را شناسایی کنند. فوئولا بخش بسیار کوچک و مرکزی شبکیه است که مسئول دید شفاف و با وضوح بالای انسان به شمار می‌رود.

    نتایج این مطالعه نشان می‌دهد که بینایی انسان در دوران جنینی و از طریق تعامل پیچیده میان اسید رتینوئیک (مشتقی از ویتامین A) و هورمون‌های تیروئیدی شکل می‌گیرد.

    به گفته Robert J. Johnston Jr.، استاد زیست‌شناسی و سرپرست این پژوهش: “این کشف گام مهمی برای درک عملکرد بخش مرکزی شبکیه است؛ ناحیه‌ای حیاتی از چشم که در افراد مبتلا به دژنراسیون ماکولا نخستین بخشی است که آسیب می‌بیند.”

    او افزود: “با شناخت بهتر این ناحیه و توسعه ارگانوئیدهایی که عملکرد آن را شبیه‌سازی می‌کنند، امیدواریم روزی بتوانیم این بافت‌ها را پرورش داده و برای بازگرداندن بینایی به بیماران پیوند بزنیم.”

    دو عامل کلیدی در شکل‌گیری بینایی انسان

    در مرکز شبکیه انسان، فرورفتگی کوچکی به نام فوئولا قرار دارد که با وجود اندازه میکروسکوپی خود، نزدیک به ۵۰ درصد از ادراک بصری ما را بر عهده دارد. توانایی خواندن متن، تشخیص جزئیات ظریف و انجام کارهای دقیق، به عملکرد همین بخش وابسته است.

    برای دستیابی به چنین دقتی، فوئولا باید تقریباً به‌طور کامل از سلول‌های مخروطی قرمز و سبز تشکیل شود. در مقابل، سلول‌های مخروطی آبی که وضوح کمتری در تشخیص جزئیات دارند، می‌توانند کیفیت دید را کاهش دهند.

    پژوهشگران با بررسی شبکیه‌های آزمایشگاهی دریافتند که فوئولا به شکلی منحصربه‌فرد از حضور سلول‌های مخروطی آبی جلوگیری می‌کند تا بیشترین وضوح ممکن برای بینایی انسان فراهم شود.

    بینایی انسان

    فرآیند دو مرحله‌ای شکل‌گیری دید دقیق

    بر اساس یافته‌های این پژوهش، شکل‌گیری فوئولا طی یک فرآیند شیمیایی دقیق در دوران جنینی رخ می‌دهد.

    بین هفته‌های ۱۰ تا ۱۴ بارداری، اسید رتینوئیک ابتدا تولید سلول‌های مخروطی آبی را محدود می‌کند. سپس هورمون‌های تیروئیدی وارد عمل شده و سلول‌های آبی باقی‌مانده را به سلول‌های مخروطی قرمز و سبز تبدیل می‌کنند.

    جانستون در این باره توضیح داد: “ابتدا اسید رتینوئیک الگوی اولیه را ایجاد می‌کند و سپس هورمون تیروئید سلول‌های باقی‌مانده را تغییر می‌دهد. این موضوع اهمیت زیادی دارد، زیرا وجود سلول‌های آبی در این ناحیه باعث کاهش کیفیت دید می‌شود.”

    بازنگری در یک نظریه ۳۰ ساله

    این یافته‌ها نظریه‌ای را که حدود سه دهه در میان دانشمندان پذیرفته شده بود، به چالش می‌کشد. طبق آن نظریه، سلول‌های مخروطی آبی پس از شکل‌گیری از مرکز شبکیه به نواحی دیگر مهاجرت می‌کردند.

    اما داده‌های جدید نشان می‌دهد که این سلول‌ها به جای جابه‌جایی، به مرور زمان به سلول‌های قرمز و سبز تبدیل می‌شوند؛ کشفی که پژوهشگران آن را بسیار شگفت‌انگیز توصیف کرده‌اند.

    امیدی تازه برای درمان بیماری‌های چشمی

    از آنجا که حیوانات آزمایشگاهی رایج مانند موش‌ها و ماهی‌ها فاقد این الگوی ویژه در شبکیه هستند، ارگانوئیدهای شبکیه می‌توانند دریچه‌ای تازه برای مطالعه بیماری‌های چشمی و توسعه درمان‌های نوین باشند.

    این دستاورد می‌تواند در آینده به درمان بیماری‌های صعب‌العلاجی مانند Macular Degeneration کمک کند.

    (دژنراسیون ماکولا  یا تباهی لکه زرد یکی از شایع‌ترین بیماری‌های چشمی در افراد مسن است که بخش مرکزی شبکیه چشم، یعنی ماکولا را درگیر می‌کند. ماکولا مسئول دید دقیق و مرکزی است و به ما امکان می‌دهد چهره‌ها را تشخیص دهیم، مطالعه کنیم، رانندگی کنیم و جزئیات را ببینیم.

    ماکولا ناحیه‌ای کوچک در مرکز شبکیه است که بیشترین تراکم سلول‌های حساس به نور را دارد. آسیب به این بخش باعث کاهش دید مرکزی می‌شود، اما معمولاً دید محیطی (کناری) حفظ می‌شود.)

    پژوهشگران امیدوارند با بهبود فناوری تولید شبکیه‌های آزمایشگاهی، بتوانند سلول‌های گیرنده نور را به‌صورت سفارشی تولید کرده و از آن‌ها برای جایگزینی بافت‌های آسیب‌دیده چشم استفاده کنند؛ رویکردی که شاید روزی به بازگرداندن بینایی انسان در بیماران مبتلا به اختلالات شدید بینایی منجر شود.

  • پنجره هوشمند خودتأمین که بدون سیم‌کشی مصرف انرژی را کاهش می‌دهد

    مهندسان کره جنوبی از یک پنجره هوشمند خودتأمین رونمایی کرده‌اند که دو چالش بزرگ سیستم‌های کنترل اقلیم ساختمان را برطرف می‌کند: هزینه‌های بالا و مصرف زیاد انرژی.

    این فناوری توسط شرکت Blue Device، یک شرکت دانش‌بنیان وابسته به مؤسسه پیشرفته علم و فناوری کره جنوبی (KAIST)، توسعه یافته است. این دستاورد اخیراً در نمایشگاه CES 2026 موفق به دریافت جایزه نوآوری در بخش پایداری و گذار انرژی شده است.

    پنجره هوشمند بدون نیاز به برق و سیم‌کشی

    برخلاف فناوری‌های رایج شیشه‌های هوشمند که به منبع تغذیه خارجی، سیم‌کشی پیچیده و نگهداری مداوم نیاز دارند، این پنجره هوشمند به‌صورت کاملاً مستقل عمل می‌کند.

    راز این فناوری در یک مایع اختصاصی مبتنی بر نانوذرات نهفته است که در داخل شیشه قرار گرفته و آن را به یک سیستم خودکفا تبدیل می‌کند. ویژگی‌های هوشمند این شیشه در تمام طول عمر آن حفظ می‌شوند و نیازی به تعویض یا تعمیر دوره‌ای ندارند.

    این ویژگی باعث شده است که پنجره هوشمند جدید برای ساختمان‌های اداری مدرن، مجتمع‌های مسکونی و حتی مناطق دورافتاده فاقد دسترسی به شبکه برق گزینه‌ای ایده‌آل باشد.

    تأمین انرژی از نور خورشید و روشنایی محیط

    تا پیش از این، نصب شیشه‌های هوشمند معمولاً فرآیندی پیچیده و پرهزینه بود. فناوری‌هایی مانند Electrochromic و PDLC برای عملکرد به برق خارجی و زیرساخت‌های سیم‌کشی نیاز داشتند که هزینه نصب و نگهداری را به‌طور قابل توجهی افزایش می‌داد.

    اما پنجره هوشمند جدید Blue Device با بهره‌گیری از پنل‌های خورشیدی یکپارچه و جذب نور محیط، انرژی موردنیاز خود را تأمین می‌کند.

    نکته جالب توجه این است که این سیستم حتی از نور مصنوعی داخل ساختمان نیز انرژی دریافت می‌کند. به همین دلیل، در روزهای ابری زمستان یا در مناطق شهری با نور مستقیم محدود نیز عملکرد خود را حفظ می‌کند.

    کاهش ۴۰ درصدی مصرف انرژی ساختمان

    به گفته توسعه‌دهندگان، این پنجره هوشمند می‌تواند مصرف انرژی ساختمان را تا ۴۰ درصد کاهش دهد و در عین حال هیچ‌گونه انتشار غیرمستقیم کربن نداشته باشد.

    طراحی بی‌سیم این فناوری نصب آن را در انواع ساختمان‌ها، از آسمان‌خراش‌ها گرفته تا پروژه‌های خارج از شبکه برق، بسیار آسان کرده است. همچنین استفاده از مایع نانوذره‌ای اختصاصی موجب شده هزینه‌های اولیه اجرای پروژه بیش از ۵۰ درصد کاهش یابد.

    برخلاف فیلم‌های هوشمند متداول که به مرور زمان پوسته‌پوسته شده یا کارایی خود را از دست می‌دهند، این ماده جدید برای دوام طولانی‌مدت طراحی شده و عملکرد خود را در طول عمر شیشه حفظ می‌کند.

    پنجره هوشمند

    راهکاری نوین برای ساختمان‌های سبز

    این پنجره هوشمند به‌عنوان یک فناوری «نصب و استفاده» (Plug-and-Play) می‌تواند نقش مهمی در توسعه ساختمان‌های سبز و کاهش ردپای کربنی زیرساخت‌های شهری ایفا کند.

    با حذف موانع مالی و اجرایی فناوری‌های سبز موجود، این راهکار امکان گسترش گسترده در شهرهای مختلف جهان را فراهم می‌کند و می‌تواند به کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای کمک کند.

    چرا پنجره‌ها اهمیت دارند؟

    بر اساس آمارهای جهانی، ساختمان‌ها نزدیک به ۴۰ درصد از کل مصرف انرژی جهان را به خود اختصاص می‌دهند؛ رقمی که از مصرف انرژی صنایع و بخش حمل‌ونقل نیز بیشتر است.

    یکی از مهم‌ترین عوامل اتلاف انرژی در ساختمان‌ها، پنجره‌ها هستند. انتقال گرما از طریق شیشه‌ها باعث می‌شود سیستم‌های سرمایشی و گرمایشی انرژی بیشتری مصرف کنند. به همین دلیل، توسعه فناوری‌های مرتبط با پنجره هوشمند به یکی از اولویت‌های اصلی صنعت ساختمان تبدیل شده است.

    در همین راستا، پژوهشگران دانشگاه کلرادو بولدر آمریکا نیز اخیراً عایق فوق‌نازک و شفافی به نام MOCHI توسعه داده‌اند که از انتقال حرارت از طریق پنجره‌ها جلوگیری می‌کند و بهره‌وری انرژی ساختمان را افزایش می‌دهد.

    آینده ساختمان‌های کم‌مصرف

    کارشناسان معتقدند امکان نصب سیستم‌های پیشرفته کنترل دما بدون نیاز به حتی یک پریز برق می‌تواند تحول بزرگی در معماری پایدار ایجاد کند. اگر این فناوری در مقیاس گسترده مورد استفاده قرار گیرد، پنجره هوشمند خودتأمین Blue Device می‌تواند به یکی از مهم‌ترین ابزارهای کاهش مصرف انرژی و مقابله با تغییرات اقلیمی در ساختمان‌های آینده تبدیل شود.

  • ۵ فناوری مهندسی پیشرو در سال ۲۰۲۵

    پیشرفت‌های اخیر در حوزه فناوری مهندسی نشان می‌دهد که نوآوری‌های امروزی تنها به بهبود عملکرد محدود نمی‌شوند، بلکه در حال بازتعریف شیوه ساخت، ذخیره انرژی، پردازش اطلاعات و حتی حمل‌ونقل هستند. از چوبی مستحکم‌تر از فولاد گرفته تا باتری‌های شنی و رایانش کوانتومی، سال ۲۰۲۵ شاهد ظهور فناوری‌هایی بوده است که می‌توانند صنایع مختلف را دگرگون کنند.

    ۱. سوپروود (Superwood)؛ چوبی قوی‌تر از فولاد و شش برابر سبک‌تر

    صنعت فولاد حدود ۸ درصد از انتشار گازهای گلخانه‌ای جهان را به خود اختصاص می‌دهد. با این حال، به دلیل استحکام و قابلیت اطمینان بالا، جایگزینی برای آن به سادگی امکان‌پذیر نیست.

    «لیانگ‌بینگ هو»، پژوهشگر حوزه مواد، هنگام تحقیق روی نانوساختارها به ایده‌ای نوآورانه رسید. او دریافت که نانوالیاف موجود در سلول‌های چوب حدود ۱۰۰ برابر مقاوم‌تر از چوب معمولی هستند. این کشف سرآغاز توسعه ماده‌ای جدید به نام Superwood شد.

    در این فناوری مهندسی، لیگنین که نقش اتصال‌دهنده الیاف سلولزی را دارد، از طریق یک فرآیند شیمیایی حذف می‌شود. سپس چوب تحت فشار و حرارت قرار می‌گیرد و ضخامت آن تا حدود ۸۰ درصد کاهش می‌یابد. نتیجه این فرآیند، ماده‌ای بسیار متراکم و مستحکم است که از فولاد مقاوم‌تر و در عین حال شش برابر سبک‌تر است.

    شرکت InventWood که امتیاز این فناوری را در اختیار دارد، قصد دارد در آینده سوپروود را با قیمتی حدود نصف فولاد عرضه کند. علاوه بر این، این محصول می‌تواند از ضایعات چوبی و گونه‌های کم‌ارزش درختان تولید شود و نقش مهمی در کاهش انتشار کربن ایفا کند.

    ۲. باتری شنی؛ ذخیره‌سازی انرژی بدون آلودگی و خطر آتش‌سوزی

    یکی از چالش‌های انرژی‌های تجدیدپذیر، ذخیره‌سازی برق تولیدشده در زمان وزش باد یا تابش خورشید است. باتری‌های متداول به فلزاتی مانند لیتیوم و کبالت وابسته‌اند که استخراج آن‌ها پیامدهای زیست‌محیطی قابل‌توجهی دارد.

    شرکت فنلاندی Polar Night Energy راهکاری متفاوت ارائه کرده است. این شرکت با استفاده از سنگ صابون خردشده، که محصول جانبی یک کارخانه تولید شومینه است، بزرگ‌ترین باتری شنی جهان را ساخته است.

    این سیستم به جای ذخیره برق، گرما را در یک مخزن فولادی عایق‌بندی‌شده ذخیره می‌کند. برق اضافی شبکه برای گرم کردن شن‌ها به کار می‌رود و سپس این گرما برای تولید بخار، گرمایش ساختمان‌ها یا تأمین آب گرم مورد استفاده قرار می‌گیرد.

    مزیت مهم این فناوری مهندسی آن است که شن در طول زمان فرسوده نمی‌شود، عمر مفید سیستم به حدود ۳۰ سال می‌رسد و برخلاف باتری‌های لیتیوم-یونی، هیچ خطر آتش‌سوزی ندارد. این سامانه قادر است تا ۱۰۰ مگاوات ساعت انرژی را برای ماه‌ها ذخیره کند.

    فناوری مهندسی

    ۳. تراشه کوانتومی Willow؛ گامی بزرگ به سوی رایانش کوانتومی عملی

    تصحیح خطا یکی از بزرگ‌ترین موانع توسعه رایانه‌های کوانتومی است. کیوبیت‌ها که واحدهای پردازش در این سیستم‌ها هستند، به شدت نسبت به تغییرات محیطی حساس‌اند و خطاهای کوچک می‌توانند عملکرد آن‌ها را مختل کنند.

    گوگل با معرفی تراشه Willow به دستاوردی مهم در حوزه فناوری مهندسی و رایانش کوانتومی دست یافته است. این تراشه ۱۰۵ کیوبیتی توانسته برخلاف انتظار، با افزایش تعداد کیوبیت‌ها میزان خطا را کاهش دهد.

    مهندسان گوگل با قرار دادن کیوبیت‌های داده در کنار کیوبیت‌های ویژه تصحیح خطا، موفق شدند نرخ خطا را در آرایه‌های بزرگ‌تر کمتر از آرایه‌های کوچک‌تر کنند. این موفقیت، یکی از مهم‌ترین گام‌ها در مسیر ساخت رایانه‌های کوانتومی کاربردی به شمار می‌رود.

    گوگل اعلام کرده است که Willow یک آزمون محاسباتی را تنها در پنج دقیقه انجام داده؛ کاری که برای یک ابررایانه کلاسیک به زمانی بسیار بیشتر از عمر فعلی جهان نیاز داشت.

    ۴. هتل Populus؛ نماد معماری پایدار و الهام‌گرفته از طبیعت

    هتل Populus نمونه‌ای برجسته از کاربرد فناوری مهندسی در صنعت ساختمان است. طراحی نمای این ساختمان از درختان سپیدار الهام گرفته و شکل پنجره‌ها به کاهش جذب گرمای خورشید در فصل تابستان کمک می‌کند.

    در ساخت این هتل، استفاده گسترده از چوب موجب کاهش مصرف بتن شده است. همچنین از بتن کم‌کربن حاوی خاکستر بادی استفاده شده که انتشار کربن را حدود ۳۰ درصد کاهش داده است.

    این مجموعه دارای سیستم تبدیل پسماند غذایی به کمپوست است و پارکینگ اختصاصی نیز ندارد تا وابستگی به خودروهای شخصی کاهش یابد. توسعه‌دهندگان پروژه برای جبران ردپای کربنی ساخت و بهره‌برداری از هتل، اقدام به کاشت ده‌ها هزار درخت و خرید اعتبار انرژی بادی کرده‌اند.

    هتل Populus نشان می‌دهد که فناوری مهندسی می‌تواند نقش مهمی در ایجاد ساختمان‌های سازگار با محیط زیست و کاهش اثرات تغییرات اقلیمی داشته باشد.

    فناوری مهندسی

    ۵. Delivery Zip؛ تحویل هوایی کالا با پهپادهای خودران

    تحویل کالا توسط پهپاد در مناطق شهری سال‌ها به عنوان یک ایده علمی-تخیلی مطرح بود، اما شرکت Zipline این ایده را به واقعیت تبدیل کرده است.

    در این سیستم، یک پهپاد پنج‌ملخه کالای سفارش داده‌شده را از فروشگاه‌هایی مانند والمارت یا چیپوتله دریافت می‌کند. سپس محموله از طریق یک جعبه هوشمند موسوم به Delivery Zip به محل مشتری منتقل شده و با کابل به آرامی روی زمین قرار می‌گیرد.

    این شرکت تاکنون بیش از ۱.۸۵ میلیون مأموریت تحویل انجام داده و بیش از ۱۲۰ میلیون مایل پرواز داشته است، بدون آنکه حادثه جدی ثبت شود.

    فعالیت Zipline ابتدا در رواندا و برای انتقال خون و دارو به مناطق دورافتاده آغاز شد. نتایج این پروژه بسیار چشمگیر بود و موجب کاهش قابل‌توجه مرگ‌ومیر ناشی از خونریزی پس از زایمان شد. اکنون این فناوری مهندسی در حال گسترش به حوزه خرده‌فروشی و تحویل غذا در شهرهای مختلف آمریکا است.

    جمع‌بندی

    سال ۲۰۲۵ نقطه عطفی برای فناوری مهندسی محسوب می‌شود. از مواد ساختمانی انقلابی و سامانه‌های ذخیره انرژی پایدار گرفته تا رایانش کوانتومی و حمل‌ونقل هوشمند، این نوآوری‌ها نشان می‌دهند که مهندسان در حال ارائه راه‌حل‌هایی هستند که می‌توانند همزمان بهره‌وری، پایداری و کیفیت زندگی را بهبود بخشند. بسیاری از این فناوری‌ها هنوز در مراحل اولیه توسعه قرار دارند، اما پتانسیل آن‌ها برای تغییر صنایع و شکل دادن به آینده غیرقابل انکار است.

  • چربی انسان ارگانوئیدهایی برای مغز استخوان، بافت عصبی و ترشح انسولین ایجاد می‌کند

    پژوهشگران چینی روشی نوآورانه معرفی کرده‌اند که می‌تواند مسیر تولید بافت‌های آزمایشگاهی را متحول کند. در این روش، به جای جداسازی سلول‌های بنیادی یا بازبرنامه‌ریزی ژنتیکی آن‌ها، از چربی انسان به عنوان منبع اولیه برای تولید ارگانوئیدهای عملکردی استفاده می‌شود. این دستاورد می‌تواند فرایند ساخت بافت‌های شبه‌عضوی در آزمایشگاه را ساده‌تر، کم‌هزینه‌تر و از نظر بالینی کاربردی‌تر کند.

    ارگانوئیدها ساختارهای سه‌بعدی کوچکی هستند که در محیط آزمایشگاهی رشد می‌کنند و از نظر ساختاری و عملکردی شبیه اندام‌های واقعی بدن عمل می‌کنند. تاکنون بیشتر روش‌های تولید ارگانوئید متکی بر سلول‌های بنیادی جنینی یا سلول‌های بنیادی پرتوان القایی بوده‌اند؛ روش‌هایی که علاوه بر پیچیدگی فنی، با چالش‌های اخلاقی و هزینه‌های بالا نیز همراه هستند. اما در این پژوهش جدید، دانشمندان نشان داده‌اند که می‌توان بدون جدا کردن سلول‌ها به صورت تکی و بدون دستکاری ژنتیکی، از چربی انسان ارگانوئیدهایی با عملکرد واقعی تولید کرد.

    این تحقیق توسط تیمی از دانشمندان در دانشکده پزشکی دانشگاه جیائو تونگ شانگهای و موسسه جراحی پلاستیک و ترمیمی شانگهای انجام شده و نتایج آن در مجله Engineering منتشر شده است. پژوهشگران این روش را ساده‌تر، مقیاس‌پذیرتر و از نظر بالینی مرتبط‌تر توصیف می‌کنند.

    چربی انسان به عنوان پایه زیستی جدید

    در مرکز این رویکرد، مفهومی به نام «میکروفَت بازتجمیع‌شده» یا RMF قرار دارد. در این روش، بافت چربی انسان به قطعات بسیار کوچک تقسیم می‌شود و سپس این قطعات به صورت سوسپانسیون در محیط کشت قرار می‌گیرند. نکته کلیدی این است که برخلاف روش‌های رایج، سلول‌ها به صورت تکی از هم جدا نمی‌شوند. در عوض، ساختار طبیعی بافت و تنوع سلولی آن حفظ می‌شود.

    همین حفظ ریزمحیط طبیعی باعث می‌شود سلول‌ها بتوانند به طور خودسازمان‌یافته بازآرایی شوند و مسیرهای تمایزی مختلف را طی کنند. نتیجه این فرایند، شکل‌گیری ساختارهایی است که به اندام‌های گوناگون بدن شباهت دارند و مهم‌تر از آن، رفتار عملکردی از خود نشان می‌دهند.

    پژوهشگران نشان دادند که با استفاده از چربی انسان می‌توان ارگانوئیدهایی از هر سه لایه زاینده جنینی تولید کرد: مزودرم، اندودرم و اکتودرم. این موضوع اهمیت زیادی دارد، زیرا به این معناست که یک منبع بافتی واحد می‌تواند به طیف گسترده‌ای از اندام‌ها تبدیل شود.

    تولید ارگانوئید مغز استخوان انسانی

    یکی از چشمگیرترین نتایج این مطالعه، تولید ارگانوئیدهای شبه‌مغز استخوان بود. زمانی که پلت‌های RMF حاصل از چربی انسان در بدن موش‌های دارای نقص ایمنی کاشته شدند، فرایندی به نام استخوان‌سازی درون‌غضروفی رخ داد. در نتیجه، ساختارهایی شبیه استخوان شکل گرفت که دارای عروق خونی و جایگاه‌های تخصصی سلولی بودند.

    این ارگانوئیدهای مغز استخوان توانستند از خون‌سازی انسانی پشتیبانی کنند. سلول‌های بنیادی خون‌ساز انسانی که به این ساختارها وارد شدند، با موفقیت جایگزین شدند، تکثیر پیدا کردند و به سلول‌های خونی مختلف تمایز یافتند. عملکرد این ارگانوئیدها شباهت زیادی به مغز استخوان طبیعی بدن انسان داشت.

    چنین مدلی می‌تواند ابزار قدرتمندی برای مطالعه بیماری‌های خونی، اختلالات سیستم ایمنی و نارسایی مغز استخوان باشد. در حال حاضر، دسترسی به نمونه‌های انسانی مغز استخوان محدود است و بسیاری از آزمایش‌ها به مدل‌های حیوانی وابسته‌اند. استفاده از ارگانوئیدهای مشتق‌شده از چربی انسان می‌تواند وابستگی به منابع کمیاب را کاهش دهد و مدل‌های دقیق‌تری برای پژوهش فراهم کند.

    چربی انسان

    ارگانوئیدهای پانکراس با عملکرد واقعی

    تیم تحقیقاتی همچنین موفق شد با هدایت تمایز بافت‌های RMF، ارگانوئیدهای شبه‌جزایر پانکراسی تولید کند. این فرایند شامل چهار مرحله تمایزی بود که مسیر رشد پانکراس را شبیه‌سازی می‌کرد. نتیجه، ساختارهایی بود که توانایی ترشح انسولین داشتند.

    این ارگانوئیدها در مواجهه با گلوکز، میزان ترشح انسولین را افزایش دادند؛ رفتاری که نشان‌دهنده عملکرد واقعی آن‌ها بود، نه صرفاً شباهت ظاهری. زمانی که این ارگانوئیدهای مشتق‌شده از چربی انسان به موش‌های دیابتی پیوند زده شدند، به سرعت عروقی شدند و توانستند سطح قند خون را به حالت طبیعی بازگردانند.

    اگر این نتایج در مطالعات انسانی نیز تأیید شود، می‌توان از چربی انسان به عنوان منبعی در دسترس برای تولید بافت‌های درمانی در بیماران مبتلا به دیابت استفاده کرد. از آنجا که بافت چربی به راحتی از بدن قابل برداشت است، این رویکرد می‌تواند مسیر درمان‌های شخصی‌سازی‌شده را هموار کند.

    امکان تولید بافت عصبی از چربی انسان

    یافته‌های این پژوهش تنها به بافت‌های مزودرمی و اندودرمی محدود نشد. محققان نشان دادند که RMF می‌تواند به سمت سرنوشت‌های اکتودرمی نیز هدایت شود. پلت‌های حاصل از چربی انسان در شرایط خاص به نوروسفر تبدیل شدند و سپس به سلول‌های عصبی و گلیال تمایز یافتند.

    این سلول‌ها نشانگرهای مرتبط با سلول‌های بنیادی عصبی و همچنین بافت عصبی بالغ را بیان کردند. چنین قابلیتی نشان می‌دهد که انعطاف‌پذیری رشدی چربی انسان بیش از آن چیزی است که پیش‌تر تصور می‌شد.

    تولید ارگانوئیدهای عصبی از یک منبع بافتی ساده و در دسترس می‌تواند راه را برای مطالعه بیماری‌های نورولوژیک مانند آلزایمر، پارکینسون و آسیب‌های نخاعی هموار کند. همچنین این مدل‌ها می‌توانند برای آزمایش داروها در محیطی نزدیک‌تر به شرایط واقعی بدن انسان استفاده شوند.

    چرا این روش اهمیت دارد؟

    یکی از بزرگ‌ترین مزایای این روش، حذف مرحله جداسازی سلول‌های بنیادی و دستکاری ژنتیکی است. در روش‌های سنتی، سلول‌ها به صورت تکی جدا می‌شوند و سپس تحت شرایط پیچیده‌ای بازبرنامه‌ریزی می‌شوند تا به حالت پرتوان بازگردند. این فرایند زمان‌بر، پرهزینه و از نظر فنی دشوار است.

    در مقابل، استفاده از چربی انسان به صورت میکروفَت بازتجمیع‌شده، ساختار طبیعی بافت و تعاملات سلولی را حفظ می‌کند. این موضوع نه تنها روند کار را ساده‌تر می‌کند، بلکه احتمال می‌دهد نتایج حاصل از نظر زیستی به شرایط واقعی بدن نزدیک‌تر باشند.

    از نظر عملی نیز بافت چربی یکی از فراوان‌ترین و در دسترس‌ترین بافت‌های بدن است. در بسیاری از جراحی‌های زیبایی یا درمانی، حجم قابل توجهی از چربی انسان برداشت می‌شود که می‌تواند برای اهداف پژوهشی یا درمانی مورد استفاده قرار گیرد. این ویژگی، مقیاس‌پذیری روش را افزایش می‌دهد و هزینه تولید ارگانوئید را کاهش می‌دهد.

    آینده پزشکی بازساختی با چربی انسان

    اگرچه این فناوری هنوز در مراحل تحقیقاتی قرار دارد، اما پیامدهای آن گسترده است. از درمان دیابت و بیماری‌های خونی گرفته تا اختلالات عصبی، همگی می‌توانند از ارگانوئیدهای مشتق‌شده از چربی انسان بهره ببرند. علاوه بر این، شرکت‌های داروسازی می‌توانند از این مدل‌ها برای آزمایش ایمنی و اثربخشی داروها در شرایطی استفاده کنند که شباهت بیشتری به بدن انسان دارد.

    در نهایت، این پژوهش دیدگاه ما نسبت به چربی انسان را تغییر می‌دهد. بافتی که اغلب تنها به عنوان منبع ذخیره انرژی یا عامل چاقی شناخته می‌شود، اکنون به عنوان پایه‌ای برای تولید بافت‌های پیچیده و عملکردی مطرح شده است. اگر مطالعات آینده نیز این نتایج را تأیید کنند، ممکن است در سال‌های پیش رو شاهد تحول بزرگی در حوزه پزشکی بازساختی باشیم؛ تحولی که از دل ساده‌ترین و در دسترس‌ترین بافت بدن انسان آغاز می‌شود.

  • اسپری کره ای باعث بسته شدن سریع زخم میشود

    دانشمندان موسسه پیشرفته علوم و فناوری کره (KAIST) موفق به توسعه اسپری جدیدی شده‌اند که می‌تواند خونریزی‌های شدید را در کسری از ثانیه متوقف کند. این نوآوری می‌تواند تحولی جدی در درمان‌های اورژانسی ایجاد کند، به‌ویژه در شرایطی که بیمار در معرض خطر خونریزی شدید قرار دارد؛ مانند حوادث شدید باعث بسته شدن سریع زخم می شود.

    اسپری نوین برای بسته شدن سریع زخم در کمتر از یک ثانیه

    به گفته تیم تحقیقاتی، این اسپری پس از تماس با خون، آن را در کمتر از یک ثانیه به ژلی نرم و لاستیکی تبدیل می‌کند. این ژل به‌صورت فیزیکی محل زخم را می‌بندد و هم‌زمان روند طبیعی انعقاد خون را تسریع می‌کند.

    در مقایسه با روش‌های سنتی مانند استفاده از باند و گاز استریل، این فناوری بسیار سریع‌تر عمل می‌کند و نیازی به اعمال فشار مستقیم روی زخم ندارد. در آسیب‌های شدید، زمان نقش حیاتی دارد و هر ثانیه می‌تواند مرز بین مرگ و زندگی باشد. به همین دلیل، این روش جدید برای بسته شدن سریع زخم می‌تواند جان افراد بسیاری را نجات دهد.

    کاربرد در زخم‌های عمیق و شرایط بحرانی

    این اسپری برای جراحاتی مانند:

    • زخم‌ها و آسیب های حاد
    • بریدگی‌های عمیق یا در نقاط دشوار بدن
    • شرایطی که استفاده از تورنیکه یا گاز کارایی ندارد

    بسیار مناسب است.

    پودر این اسپری می‌تواند تا حدود ۷ برابر وزن خود خون جذب کند. این ویژگی باعث می‌شود در کنترل خونریزی‌های شدید عملکرد مؤثری داشته باشد و فرآیند بسته شدن سریع زخم را به شکل قابل توجهی تسهیل کند.

    ترکیبات طبیعی با عملکرد پیشرفته

    این اسپری از پودری تشکیل شده که سه ماده طبیعی اصلی را در ترکیبی به نام AGCL در خود جای داده است:

    • آلژینات: مشتق‌شده از جلبک دریایی که در تماس با مایعات، ژل تشکیل می‌دهد. این ماده هم‌اکنون نیز در پانسمان‌های پزشکی استفاده می‌شود.
    • ژلان گام: ماده‌ای مشتق از باکتری که به ژل استحکام می‌دهد و باعث می‌شود تا فشاری در حدود ۴۰ کیلوپاسکال (تقریباً معادل فشار یک دست قوی) را تحمل کند.
    • کیتوسان: استخراج‌شده از پوسته سخت‌پوستان و حشرات. این ماده دارای بار مثبت است و گلبول‌های قرمز و پلاکت‌ها را جذب می‌کند، در نتیجه روند لخته شدن خون را سرعت می‌بخشد.

    ترکیب این سه ماده باعث می‌شود زخم تقریباً بلافاصله بسته شود و هم‌زمان فرآیند طبیعی ترمیم بدن تقویت گردد.

    بسته شدن سریع زخم

    نیاز به آزمایش‌های بالینی و مجوزهای رسمی

    با وجود نتایج امیدوارکننده در مرحله تحقیق و توسعه، این اسپری هنوز باید مراحل آزمایش‌های بالینی و دریافت مجوزهای قانونی را طی کند تا امکان استفاده گسترده از آن فراهم شود.

    در صورت موفقیت در این مراحل، این فناوری می‌تواند به یکی از تجهیزات اصلی در کیت‌های پزشکی نظامی، مراکز درمانی و حتی جعبه‌های کمک‌های اولیه خانگی تبدیل شود.

    کیوسون پارک، یکی از پژوهشگران KAIST، در این باره می‌گوید: “هسته اصلی رفاه مدرن، به حداقل رساندن از دست رفتن جان انسان‌هاست. این تحقیق را با این هدف آغاز کردم که حتی جان یک سرباز دیگر را نجات دهیم. امیدوارم این فناوری به‌عنوان یک تکنولوژی نجات‌بخش هم در حوزه دفاع ملی و هم در پزشکی عمومی مورد استفاده قرار گیرد.”

    با پیشرفت این فناوری، مفهوم بسته شدن سریع زخم ممکن است وارد مرحله‌ای تازه شود؛ مرحله‌ای که در آن کنترل خونریزی شدید تنها در چند ثانیه انجام می‌شود و شانس بقا به شکل چشمگیری افزایش می‌یابد.

    آینده فناوری بسته شدن سریع زخم در پزشکی مدرن

    اگر این فناوری مراحل تأیید نهایی را با موفقیت پشت سر بگذارد، می‌تواند استانداردهای جدیدی در مدیریت خونریزی ایجاد کند. در حال حاضر، کنترل خونریزی یکی از مهم‌ترین چالش‌های تیم‌های امداد و اورژانس است. در بسیاری از موارد، تأخیر چند دقیقه‌ای در مهار خونریزی می‌تواند منجر به افت شدید فشار خون، شوک و حتی مرگ شود. به همین دلیل، راهکارهایی که بتوانند فرآیند بسته شدن سریع زخم را در همان لحظات ابتدایی ممکن کنند، اهمیت بسیار بالایی دارند.

    از نظر عملیاتی، استفاده از این اسپری بسیار ساده است. نیازی به مهارت پیچیده یا تجهیزات خاص ندارد و می‌تواند توسط نیروهای امدادی، پرسنل نظامی و حتی افراد آموزش‌دیده عادی مورد استفاده قرار گیرد. همین موضوع احتمال استفاده گسترده از آن را در شرایط بحران، تصادفات جاده‌ای و بلایای طبیعی افزایش می‌دهد.

    علاوه بر این، ماهیت طبیعی ترکیبات به‌کاررفته در این محصول می‌تواند خطر عوارض جانبی را کاهش دهد، هرچند بررسی‌های دقیق بالینی برای تأیید ایمنی کامل آن ضروری است. در صورت اثبات کارایی و ایمنی، این نوآوری می‌تواند به یکی از مهم‌ترین پیشرفت‌ها در حوزه بسته شدن سریع زخم و کنترل خونریزی‌های حاد در دهه‌های اخیر تبدیل شود.

  • چرا چشم گربه‌ها در تاریکی می‌درخشد؟

    یک شب مه‌آلود در سال ۱۹۳۳، تاجری به نام پرسی شاو در حال رانندگی از کافه ای در یورکشایر انگلستان به خانه بود. جاده پر پیچ و خم بود و به سختی دیده می‌شد. ناگهان، دو نقطه درخشان از کنار جاده به سمت او چشمک زدند. پرسی محکم ترمز کرد. نقاط درخشان متعلق به یک گربه بودند (چشم گربه‌ها) و احتمالاً جان او را نجات دادند. اگر به رانندگی ادامه می‌داد، می‌توانست مستقیماً از جاده خارج شود.

    آنجا بود که پرسی لحظه کشف خود را تجربه کرد. چه می‌شد اگر جاده‌ها می‌توانستند مانند چشمان گربه‌ها به رانندگان “چشمک بزنند”؟ در عرض یک سال، او بازتابنده‌های Catseye® را اختراع کرد – همان گل‌میخ‌هایی که هنوز هم در جاده‌ها می‌بینید. آنها چراغ‌های جلوی ماشین شما را به سمت شما برمی‌گردانند و به شما کمک می‌کنند تا در تاریکی ببینید به کجا می‌روید.

    اما چرا چشمان گربه‌ها اینگونه می‌درخشند؟ مصریان باستان معتقد بودند که چشمان گربه پس از غروب خورشید، خورشید را در خود نگه می‌دارند و به آنها ظاهری براق در شب می‌دهند. دلیل واقعی کمتر از صد سال پیش، در سال ۱۹۲۹ کشف شد، و حتی بعدها دانشمندان فهمیدند که این ویژگی چگونه بر بینایی تأثیر می‌گذارد.

    چرا چشم گربه‌ها در تاریکی می‌درخشد

    همه چشم‌ها (از جمله چشم شما) دارای شبکیه هستند. شبکیه یک لایه نازک در پشت چشم شماست که نور را جذب کرده و آن را به سیگنال‌هایی تبدیل می‌کند که مغز شما می‌تواند درک کند. آن را مانند یک صفحه شفاف و نورگیر در نظر بگیرید.

    پشت شبکیه گربه یک لایه آینه مانند به نام پرده درخشان (tapetum lucidum) وجود دارد. انسان‌ها این لایه را ندارند. وقتی نور وارد چشم انسان می‌شود و توسط شبکیه جذب نمی‌شود، استفاده نمی‌شود.

    اما در چشم گربه، نوری که بدون جذب شدن از شبکیه عبور می‌کند، به پرده درخشان برخورد می‌کند که آن را از طریق شبکیه منعکس می‌کند. این به شبکیه فرصت دوباره‌ای برای گرفتن نور می‌دهد. درخششی که در شب در چشمان گربه‌ها می‌بینید، در واقع نوری است که از پرده درخشان منعکس می‌شود.

    عینک دید در شب داخلی

    به لطف این ویژگی، گربه‌ها حساسیت به نور بسیار بهتری نسبت به انسان‌ها دارند، به این معنی که چشمان آنها حتی کوچکترین مقدار نور را نیز می‌تواند تشخیص دهد. آنها می‌توانند در نور بسیار کم ببینند، به طوری که برای ما کاملاً سیاه به نظر می‌رسد – توانایی بسیار مفیدی برای حیواناتی که بیشتر شکار خود را در شب انجام می‌دهند.

    گربه‌ها تنها حیواناتی نیستند که دارای پرده شفاف هستند. گاوها، گوسفندان، بزها و اسب‌ها آن را دارند، احتمالاً برای تشخیص شکارچیان در نور کم. ماهی‌ها، دلفین‌ها و نهنگ‌ها برای دیدن در آب‌های تاریک و کدر به آن متکی هستند.

    از سوی دیگر، سنجاب‌ها، خوک‌ها و اکثر نخستی‌ها – از جمله انسان‌ها – آن را ندارند زیرا در طول روز فعال هستند و نیازی به دید در شب ندارند.

    (جالب اینجاست که بیشتر سگ‌ها دارای لایه نازکی به نام پرده درخشان هستند، اما گاهی اوقات در سگ‌هایی با چشم آبی و نژادهای کوچک اهلی وجود ندارد.)

    چشم گربه‌ها

    فناوری جدید الهام گرفته از چشم گربه‌ها

    درست مانند کاری که پرسی شاو در دهه ۱۹۳۰ انجام داد، دانشمندان امروزی در حال الهام گرفتن از ایده‌های چشم گربه‌ها هستند.

    دکتر یانگ مین سونگ، استاد مهندسی برق در موسسه پیشرفته علوم و فناوری کره، اخیراً دوربینی را با الهام از چشم گربه‌ها طراحی کرده است.

    سانگ به مجله Popular Science می‌گوید: “چشم گربه‌ها مدت‌هاست که مرا مجذوب خود کرده است، به خصوص توانایی آنها در دیدن واضح در شرایط نوری بسیار وسیع – از نور روز روشن تا تاریکی نزدیک به آن.”

    این لایه نازک بود که در ابتدا ایده طراحی دوربینی با یک لایه بازتابنده برای بهبود عکس‌ها و فیلم‌های گرفته شده در شرایط کم نور را به سونگ داد. او می‌گوید این “یک استراتژی زیبا و ساده اما قدرتمند برای افزایش حساسیت به نور بدون مصرف انرژی اضافی است.”

    همانطور که سونگ انتظار داشت، دوربین به لطف بازتابنده مصنوعی الهام گرفته از لایه نازکی، حساسیت بیشتری را در شرایط کم نور نشان داد. سپس او تصمیم گرفت ویژگی دیگری اضافه کند: یک روزنه شکاف مانند که مردمک چشم گربه را که به صورت عمودی کشیده شده است، تقلید می‌کند.

    چرا گربه‌ها چشمان شکاف مانند دارند

    در نور روز، مردمک چشم گربه‌ها به صورت شکاف‌های عمودی نازکی فشرده می‌شود تا نور اضافی را مسدود کرده و از شبکیه حساس محافظت کند. شکل عمودی همچنین خطوط کلی اشیاء را تیزتر می‌کند و به گربه‌ها کمک می‌کند تا فاصله را با دقت باورنکردنی تشخیص دهند – یک مهارت ضروری هنگام کمین کردن و شکار طعمه.

    در حالی که سونگ انتظار داشت لایه بازتابنده الهام گرفته از گل لاله گربه به دوربین در شرایط کم نور کمک کند، از اینکه چگونه استفاده از چشم‌های شکاف‌دار گربه نیز به دوربین کمک می‌کند، شگفت‌زده شد.

    او می‌گوید: “با این حال، چیزی که ما را بیشتر شگفت‌زده کرد این بود که دیافراگم الهام گرفته از مردمک عمودی چقدر مؤثر به شکستن استتار در صحنه‌های پیچیده کمک کرد.” به عبارت دیگر، در تشخیص اشیایی که معمولاً هنگام مشاهده از طریق دوربین‌های سنتی در پس‌زمینه محو می‌شوند، عالی بود.

    سونگ معتقد است که چشم‌های گربه ممکن است الهام‌بخش نوآوری‌های بیشتری باشند. “فراتر از دوربین‌ها، اصول مشابهی را می‌توان در بینایی رباتیک، سیستم‌های خودران و حتی دستگاه‌های پوشیدنی یا نظارتی که باید در محیط‌های روشن و تاریک به طور قابل اعتمادی کار کنند، اعمال کرد.”

    میخ‌های جاده‌ای پرسی شاو به نجات جان‌های بی‌شماری کمک کرده‌اند. چه کسی می‌داند فناوری الهام گرفته از گربه در آینده چه کاری ممکن است انجام دهد؟

  • سیستم مایع نوآورانه برای ذخیره انرژی خورشیدی و تولید هیدروژن بدون برق

    نور خورشید یکی از فراوان‌ترین منابع انرژی روی زمین است، اما ما نمی‌توانیم هر زمان و در هر مکانی که بخواهیم از آن استفاده کنیم. دلیل این موضوع ساده است: ذخیره انرژی خورشیدی و انتقال آن از مناطق آفتابی به نقاطی با تابش محدود، همچنان پرهزینه و از نظر فنی چالش‌برانگیز است. زیرساخت‌هایی مانند باتری‌های بزرگ، شبکه‌های انتقال برق و تجهیزات پیچیده ذخیره‌سازی، هزینه و محدودیت‌های خاص خود را دارند.

    با این حال، یک تیم تحقیقاتی به‌تازگی نشان داده است که می‌توان نور خورشید را داخل یک مایع ذخیره کرد و سپس در تاریکی کامل آن را به گاز هیدروژن تبدیل نمود. نکته مهم اینجاست که این روش نه به سیم‌کشی نیاز دارد، نه باتری و نه حتی اتصال به شبکه برق. این دستاورد می‌تواند فصل تازه‌ای در حوزه ذخیره انرژی خورشیدی و انتقال آن باز کند.

    عبور از یک مانع قدیمی در ذخیره انرژی خورشیدی

    تا پیش از این، هیچ سامانه‌ای که از مواد ساده و در دسترس تجاری استفاده کند، موفق نشده بود انرژی خورشیدی را ذخیره و سپس بدون استفاده از برق خارجی، آن را به هیدروژن آزاد کند. پژوهش جدید نشان می‌دهد که این مانع مهم سرانجام پشت سر گذاشته شده است.

    در این فناوری، نور خورشید به نوعی «الکترون ذخیره‌شده» تبدیل می‌شود. به بیان ساده، انرژی نورانی به صورت انرژی شیمیایی در یک محلول نگهداری می‌شود و هر زمان که لازم باشد، آزاد می‌گردد. این مفهوم می‌تواند تحول بزرگی در ذخیره انرژی خورشیدی ایجاد کند، زیرا وابستگی به زیرساخت‌های پیچیده را کاهش می‌دهد.

    تبدیل نور خورشید به «الکترون‌های ذخیره‌شده»

    سیستم طراحی‌شده توسط محققان از دو ماده ارزان و در دسترس ساخته شده است. ماده نخست «نیترید کربن گرافیتی» است؛ پودری زردرنگ که توانایی جذب نور مرئی را دارد و به‌عنوان فوتوکاتالیست عمل می‌کند. ماده دوم «آمونیوم متاتنگستات» است؛ خوشه‌ای از اتم‌های تنگستن و اکسیژن که می‌تواند چندین الکترون را بپذیرد و نگه دارد، درست مانند یک باتری قابل شارژ بسیار کوچک.

    این فرآیند در محیط آب انجام می‌شود و مقدار کمی متانول نیز به آن افزوده می‌شود. متانول نقش کلیدی دارد، زیرا بارهای مثبت ایجادشده هنگام برخورد نور به نیترید کربن را جذب می‌کند. این کار مانع از بازترکیب سریع الکترون‌ها می‌شود و اجازه می‌دهد انرژی به‌جای از بین رفتن، ذخیره شود. البته در این سیستم، آب خالص شکافته نمی‌شود و متانول به‌عنوان یک ماده کمکی مصرفی عمل می‌کند.

    زمانی که نیترید کربن با نور آبی روشن می‌شود، جفت‌هایی از الکترون و حفره تولید می‌کند. الکترون‌ها به‌سرعت به خوشه‌های تنگستن مجاور منتقل می‌شوند. با انباشته شدن الکترون‌ها، رنگ محلول از زرد کم‌رنگ به آبی تیره تغییر می‌کند. این تغییر رنگ نشانه‌ای واضح است از اینکه اتم‌های تنگستن از حالت بار +۶ به +۵ کاهش یافته‌اند و انرژی خورشیدی به شکل شیمیایی ذخیره شده است.

    این انتقال الکترون به دو دلیل بسیار کارآمد است. نخست اینکه در شرایط اسیدی، سطح نیترید کربن بار مثبت پیدا می‌کند و خوشه‌های تنگستن بار منفی دارند. بارهای مخالف یکدیگر را جذب می‌کنند و این نزدیکی باعث انتقال سریع‌تر الکترون‌ها می‌شود. دوم اینکه ترازهای انرژی این دو ماده به‌خوبی با هم هماهنگ است، بنابراین الکترون‌ها بدون نیاز به نیروی خارجی جابه‌جا می‌شوند. در میان چند ماده مشابه آزمایش‌شده، ترکیب تنگستن بهترین عملکرد و سازگاری انرژی را نشان داد.

    ذخیره انرژی خورشیدی

    آزادسازی انرژی در تاریکی کامل

    نکته جالب اینجاست که با خاموش شدن نور، انرژی ذخیره‌شده از بین نمی‌رود. برای آزادسازی آن، پژوهشگران تنها کافی است یک کاتالیست پلاتین روی کربن به محلول تاریک اضافه کنند. پلاتین مکان‌هایی فراهم می‌کند که در آن الکترون‌های ذخیره‌شده با پروتون‌های موجود در آب ترکیب شده و گاز هیدروژن تولید می‌کنند.

    به این ترتیب، جذب نور خورشید، ذخیره انرژی خورشیدی و تولید هیدروژن در مراحل جداگانه انجام می‌شود و حتی می‌تواند در زمان‌های متفاوت صورت گیرد. پس از یک ساعت نوردهی، این سیستم توانست در تاریکی ۱۳.۵ میکرومول هیدروژن تولید کند. بیشترین نرخ تولید هیدروژن به ۳۲۲۰ میکرومول در هر گرم در ساعت رسید که بالاترین مقدار ثبت‌شده برای یک سیستم فوتوکاتالیستی فعال در تاریکی است.

    آزمایش‌های فضای باز زیر نور واقعی خورشید نیز موفقیت‌آمیز بودند. در این شرایط، سیستم توانست در تاریکی ۹۵۴ میکرومول در هر گرم در ساعت هیدروژن تولید کند، آن هم بدون هیچ ورودی الکتریکی. این نتایج نشان می‌دهد که ذخیره انرژی خورشیدی در قالب یک مایع قابل‌انتقال، تنها یک ایده آزمایشگاهی نیست، بلکه می‌تواند در شرایط واقعی نیز کار کند.

    تأیید علمی عملکرد سیستم

    اندازه‌گیری‌های پیشرفته نشان دادند که الکترون‌ها پس از جذب نور مدت بیشتری زنده می‌مانند، زیرا مقصدی برای انتقال دارند. طیف‌سنجی نیز نشان داد که اتم‌های تنگستن هنگام نوردهی الکترون جذب می‌کنند. اندازه‌گیری‌های مغناطیسی گونه‌های کاهش‌یافته تنگستن را تنها در زمان تابش نور شناسایی کردند. مجموعه این داده‌ها تأیید می‌کند که انرژی خورشیدی واقعاً ذخیره و سپس در صورت نیاز آزاد می‌شود.

    پژوهشگران اعلام کردند این سامانه کارایی قابل توجهی در ذخیره انرژی به شکل الکترون دارد. این موضوع می‌تواند مسیر تازه‌ای برای ذخیره انرژی خورشیدی و تبدیل آن به سوخت پاک باز کند.

    امکان انتقال انرژی خورشیدی به‌صورت مایع

    یکی از جذاب‌ترین جنبه‌های این فناوری، امکان حمل و نقل انرژی به شکل مایع است. به‌جای استفاده از مخازن پرفشار، دمای بسیار پایین یا شبکه برق، می‌توان محلول حاوی الکترون‌های ذخیره‌شده را به منطقه‌ای دیگر منتقل کرد و در آنجا به هیدروژن تبدیل نمود. اگر تحقیقات آینده نشان دهد که این الکترون‌ها به‌جای چند ساعت، برای هفته‌ها پایدار می‌مانند، آن‌گاه می‌توان انرژی خورشیدی جمع‌آوری‌شده در مناطق آفتابی را به نقاط کم‌نور جهان ارسال کرد.

    در چنین سناریویی، مفهوم ذخیره انرژی خورشیدی از یک فرآیند محلی به یک زنجیره تأمین جهانی تبدیل خواهد شد. کشورهایی با تابش بالا می‌توانند انرژی را به شکل شیمیایی صادر کنند و دیگر کشورها آن را در زمان نیاز به سوخت هیدروژنی تبدیل نمایند.

    چالش‌ها و مسیر پیش رو

    با وجود این پیشرفت چشمگیر، محدودیت‌هایی نیز وجود دارد. این سیستم به متانول وابسته است و هنوز از آب خالص استفاده نمی‌کند. همچنین پایداری طولانی‌مدت ذخیره انرژی فراتر از مقیاس آزمایشگاهی هنوز اثبات نشده است. برای آنکه این فناوری به یک راهکار تجاری تبدیل شود، باید این چالش‌ها برطرف شوند.

    با این حال، نتایج اولیه بسیار امیدوارکننده است. اگر موانع موجود برطرف شود، این روش می‌تواند راهکاری ساده، کم‌هزینه و مقیاس‌پذیر برای ذخیره انرژی خورشیدی و تولید هیدروژن پاک فراهم کند. چنین پیشرفتی نه‌تنها به کاهش وابستگی به سوخت‌های فسیلی کمک می‌کند، بلکه می‌تواند ساختار تولید و توزیع انرژی در جهان را نیز تغییر دهد.

    در نهایت، این پژوهش نشان می‌دهد که آینده ذخیره انرژی خورشیدی ممکن است به‌جای سیم و باتری، در قالب یک مایع قابل حمل و واکنش‌پذیر شکل بگیرد؛ راهکاری که می‌تواند انرژی خورشید را هر زمان و هر جا که لازم باشد، در دسترس قرار دهد.

  • ۷ کشف شگفت‌انگیز سال ۲۰۲۵ که علم، انرژی و درک ما از واقعیت را متحول کرد

    کشف علمی به ندرت در یک لحظه‌ی واحد و دراماتیک حاصل می‌شود. این کشف معمولاً از طریق آزمایش‌های دقیق، معادلات اصلاح‌شده، مشاهدات میدانی غیرمنتظره و سال‌ها پیشرفت تدریجی پدیدار می‌شود. در سال ۲۰۲۵، این همگرایی به ویژه قابل مشاهده شد. در سراسر فیزیک، تحقیقات انرژی، علوم مواد، زیست‌شناسی و باستان‌شناسی، محققان یافته‌هایی را گزارش کردند که فرضیات دیرینه را تغییر شکل داد، از اینکه چقدر به قدرت همجوشی نزدیک هستیم تا اینکه آیا خود واقعیت می‌تواند شبیه‌سازی شود.

    برخی از این اکتشافات، مسائل مربوط به قرن‌ها پیش را حل کردند. برخی دیگر گونه‌هایی را که گمان می‌رفت در زمان گم شده‌اند، احیا کردند یا جوامع پیچیده‌ای را آشکار ساختند که قدیمی‌تر از تاریخ مکتوب هستند. این اکتشافات در کنار هم، تصویری اجمالی از چگونگی تکامل مداوم درک بشر در هر مقیاسی ارائه می‌دهند. در اینجا هفت کشف از سال ۲۰۲۵ ارائه شده است که نه به خاطر ظاهرشان، بلکه به دلیل عمق بینشی که به درک ما از جهان می‌افزایند، برجسته هستند.

    ۱. ریاضیات ثابت می‌کند که جهان یک شبیه‌سازی نیست

    یکی از بحث‌برانگیزترین ایده‌های زمان ما، مبنی بر اینکه واقعیت می‌تواند یک شبیه‌سازی کامپیوتری باشد، در سال ۲۰۲۵ با ضربه جدی مواجه شد. امسال، فیزیکدانان و ریاضیدانان نشان دادند که حتی شبیه‌سازی یک سیستم کوانتومی نسبتاً کوچک، مانند چند صد الکترون در حال تعامل، به منابع محاسباتی بزرگتر از خود جهان شناخته شده نیاز دارد.

    مشکل اصلی، مقیاس است. پیچیدگی محاسباتی سیستم‌های کوانتومی به صورت تصاعدی رشد می‌کند، نه خطی، به این معنی که قدرت پردازش مورد نیاز به سرعت تحت قوانین شناخته شده از نظر فیزیکی غیرممکن می‌شود.

    این مطالعه استدلال می‌کند که یک شبیه‌سازی «به سبک ماتریسی» محدودیت‌های اساسی فیزیک، به ویژه محدودیت‌های مربوط به انرژی، ذخیره‌سازی اطلاعات و محاسبات را نقض می‌کند. به عبارت ساده، هیچ کامپیوتری به اندازه جهان نمی‌تواند در جهانی که شبیه‌سازی می‌کند، وجود داشته باشد.

    در حالی که این کار آزمایش‌های فکری فلسفی را رد نمی‌کند، اما استدلال ریاضی دقیقی علیه شبیه‌سازی‌های فیزیکی قابل تحقق از واقعیت ارائه می‌دهد. این یافته‌ها بر فیزیک، علوم کامپیوتر و فلسفه تأثیر می‌گذارند و یک ایده نظری را در محدودیت‌های سخت و طبیعی بنا می‌کنند.

    ۲. یک روش تک مرحله‌ای، پلاستیک را با راندمان ۹۵٪ به سوخت تبدیل می‌کند

    یک تیم تحقیقاتی مشترک ایالات متحده و چین با توسعه یک فرآیند تک مرحله‌ای که پلاستیک‌های رایج را مستقیماً به سوخت مایع با راندمان تا ۹۵٪ تبدیل می‌کند، از یک پیشرفت بزرگ در بازیافت شیمیایی رونمایی کردند. این روش، پلی‌اولفین‌ها، پلاستیک‌هایی که به طور گسترده در بسته‌بندی و کالاهای مصرفی استفاده می‌شوند را هدف قرار می‌دهد و از مراحل چند مرحله‌ای و انرژی‌بر که مدت‌هاست تلاش‌های بازیافت پلاستیک را مختل کرده‌اند، اجتناب می‌کند.

    برخلاف رویکردهای سنتی که به دمای بالا نیاز دارند و خروجی‌های متناقضی تولید می‌کنند، این فرآیند کاتالیزوری «یک مرحله‌ای» در شرایط نسبتاً ملایم عمل می‌کند و محصولات سوختی با کیفیت بالا تولید می‌کند.

    محققان می‌گویند که این روش می‌تواند ضایعات پلاستیکی را به طور قابل توجهی کاهش دهد و در عین حال یک خروجی انرژی پایدار ایجاد کند و به طور همزمان به دو چالش جهانی بپردازد. اگرچه استقرار در مقیاس بزرگ به عوامل اقتصادی و زیرساختی بستگی دارد، اما خودِ شیمیِ آن جهشی رو به جلو را نشان می‌دهد. این نشان می‌دهد که زباله‌های پلاستیکی نیازی به بازیافت مجدد یا دفن شدن ندارند. می‌توان آن‌ها را با حداقل پردازش به یک منبع قابل استفاده تبدیل کرد.

    کشف

    ۳. «اهرام» ۵۵۰۰ ساله لهستان، تدفین‌های نخبگان نوسنگی را آشکار می‌کنند

    باستان‌شناسان در لهستان دو مقبره عظیم پنهان در سازه‌های مگالیتیک را که اغلب به عنوان «اهرام لهستانی» شناخته می‌شوند، کشف کردند که قدمت آنها تقریباً به ۵۵۰۰ سال پیش برمی‌گردد. این بناهای ذوزنقه‌ای کشیده که توسط فرهنگ فانل‌بیکر ساخته شده‌اند، قدمتی پیش از اهرام مصر دارند و در میان بزرگترین سازه‌های ماقبل تاریخ یافت شده در منطقه قرار دارند.

    این کشف به ویژه نادر است. از دهه ۱۹۳۰ تنها دو مقبره مشابه در لهستان شناسایی شده بود که این موارد را به سومین و چهارمین نمونه شناخته شده در تقریباً یک قرن تبدیل می‌کند. محققان معتقدند که این سازه‌ها به عنوان مکان‌های تدفین نخبگان برای رهبران، کاهنان یا شمن‌ها استفاده می‌شدند و فرضیات قبلی مبنی بر برابری کامل جوامع فانل‌بیکر را به چالش می‌کشند. این بناها که با استفاده از سنگ‌هایی به وزن تا ۱۰ تن ساخته شده و در جهت‌های اصلی قرار گرفته‌اند، نشان‌دهنده برنامه‌ریزی فضایی پیشرفته و دانش احتمالی نجومی هستند.

    ۴. یک پستاندار «فسیل زنده» پس از بیش از ۶۰ سال دوباره زنده شد

    در کوه‌های دورافتاده سیکلوپس اندونزی، محققان بقای اکیدنای منقار بلند آتنبورو، پستانداری تخم‌گذار که بیش از شش دهه از نظر علمی ناپدید شده بود، را تأیید کردند. دانشمندان با استفاده از دوربین‌های تله‌ای، تصاویر قطعی از این گونه گریزان، یکی از تنها پنج تک‌سوراخی شناخته شده، ثبت کردند.

    اکیدنا اغلب به عنوان «فسیل زنده» توصیف می‌شود زیرا ویژگی‌های تکاملی باستانی را حفظ کرده است، ترکیبی از تخم‌گذاری خزندگان مانند با ویژگی‌های پستانداران مانند خز و تولید شیر. کشف مجدد آن در جانورشناسی مدرن، که در آن اکثر پستانداران بزرگ خشکی‌زی از قبل به خوبی مستند شده‌اند، فوق‌العاده است.

    این یافته تأیید می‌کند که این گونه علیرغم از دست دادن زیستگاه و فشار انسان، دوام آورده است، اگرچه همچنان در معرض خطر جدی قرار دارد. فراتر از پیامدهای حفاظتی، این کشف مجدد فرصتی نادر برای مطالعه تکامل اولیه پستانداران و مسیرهای بیولوژیکی که پستانداران مدرن را شکل داده‌اند، فراهم می‌کند.

    ۵. بزرگترین استلاراتور جهان با هلیوم-۳ به یک نقطه عطف همجوشی دست یافت

    دانشمندانی که استلاراتور وندلشتاین ۷-X را در آلمان اداره می‌کنند، در سال ۲۰۲۵ با تولید یون‌های هلیوم-۳ پرانرژی برای اولین بار به یک نقطه عطف بزرگ همجوشی رسیدند. محققان با استفاده از گرمایش رزونانس سیکلوترون یونی، رفتار «ذرات آلفا» را که برای حفظ دماهای شدید مورد نیاز برای واکنش‌های همجوشی مداوم ضروری هستند، با موفقیت شبیه‌سازی کردند.

    استلاراتورها با توکامک‌ها متفاوت هستند، زیرا از میدان‌های مغناطیسی پیچ خورده برای تثبیت پلاسما بدون تکیه بر جریان‌های داخلی بزرگ استفاده می‌کنند و به طور بالقوه عملکرد طولانی مدت پایدارتری را ارائه می‌دهند. پیشرفت هلیوم-۳ به دانشمندان کمک می‌کند تا درک کنند که ذرات پرانرژی در پلاسماهای همجوشی چگونه رفتار می‌کنند و چگونه از اتلاف انرژی که می‌تواند واکنش‌ها را خاموش کند، جلوگیری کنند.

    فراتر از قدرت همجوشی، همین فرآیندهای رزونانس ممکن است ابرهای ذرات غنی از هلیوم مرموز مشاهده شده در خورشید را توضیح دهند. این دستاورد گامی مهم به سوی انرژی همجوشی پایدار و کم اتلاف است و درک ما را از فیزیک پلاسما هم در زمین و هم در فضا عمیق‌تر می‌کند.

    کشف

    ۶. یک پلیمر جدید، قوی‌ترین زره مهندسی‌شده تاکنون را تشکیل می‌دهد

    دانشمندان آمریکایی با درهم‌تنیدگی مولکول‌ها در ساختاری شبیه زره زنجیر، ماده پلیمری جدیدی با چگالی بی‌سابقه‌ای از پیوندهای مکانیکی، حدود ۱۰۰ تریلیون در هر سانتی‌متر مربع، ایجاد کردند. برخلاف مواد سنتی که عمدتاً به پیوندهای شیمیایی متکی هستند، این طرح از اتصالات مکانیکی درهم‌تنیده استفاده می‌کند که نیرو را در سراسر ساختار توزیع می‌کنند.

    نتیجه، ماده‌ای است که هم سبک و هم فوق‌العاده مقاوم در برابر تغییر شکل است و قادر به پراکندگی انرژی جنبشی عظیم است. محققان معتقدند که این ماده می‌تواند از مواد زرهی موجود بهتر عمل کند و در عین حال انعطاف‌پذیر و نازک باقی بماند.

    فراتر از کاربردهای دفاعی، این پلیمر می‌تواند بر مهندسی هوافضا، تجهیزات حفاظتی و مواد سازه‌ای که نسبت استحکام به وزن در آنها بسیار مهم است، تأثیر بگذارد. این کشف نشان‌دهنده پیشرفتی اساسی در علم مواد است و نشان می‌دهد که چگونه معماری مولکولی، نه فقط ترکیب، می‌تواند محدودیت‌های عملکرد فیزیکی را از نو تعریف کند.

    ۷. یک مسئله ریاضی صد ساله، کارایی توربین بادی را آشکار می‌کند

    یک دانشجوی کارشناسی ارشد در ایالات متحده، یک مسئله آیرودینامیک ۱۰۰ ساله را که ابتدا توسط دانشمند بریتانیایی هرمان گلاورت مطرح شده بود، دوباره بررسی کرد و یک راه حل ریاضی از دست رفته را توسعه داد که نحوه مدل‌سازی عملکرد توربین بادی را بهبود می‌بخشد. این تحقیق با اعمال حساب تغییرات، محدودیت‌های چارچوب اصلی گلاورت را که صرفاً بر حداکثر توان خروجی متمرکز بود و نیروهای ساختاری وارد بر پره‌های توربین را نادیده می‌گرفت، برطرف کرد.

    مدل جدید، گشتاورهای خمشی و بارهای رانشی را در نظر می‌گیرد و پیش‌بینی‌های دقیق‌تری از رفتار توربین در دنیای واقعی را ممکن می‌سازد. حتی افزایش اندک در راندمان، حدود ۱٪، می‌تواند به افزایش قابل توجه در خروجی انرژی در مقیاس بزرگ تبدیل شود و به طور بالقوه کل محله‌ها را بدون تغییر سخت‌افزار توربین تغذیه کند.

    این کار در مجله علوم انرژی باد منتشر شده است و انتظار می‌رود بر طراحی توربین و آموزش مهندسی آینده تأثیر بگذارد. این یادآوری است که بررسی مجدد ریاضیات بنیادی هنوز هم می‌تواند پیشرفت‌های معناداری را در انرژی تجدیدپذیر مدرن ایجاد کند.

  • استارتاپ هلندی رحم مصنوعی برای نجات نوزادان نارس توسعه می‌دهد

    یک استارتاپ هلندی به نام Aqua Womb، در حال بررسی پتانسیل ساخت یک سیستم پشتیبانی حیات شبیه رحم برای نوزادان بسیار نارس است. هدف، پیشبرد مراقبت از نوزادان نارس از طریق توسعه یک رحم مصنوعی در سطح بالینی است که به عنوان انکوباتور پر از مایع نیز شناخته می‌شود.

    نوزادانی که بین ۲۲ تا ۲۴ هفته متولد می‌شوند، با خطرات بزرگی روبرو هستند. آنها در حال حاضر شانس کمی برای زنده ماندن و احتمال بالایی برای ابتلا به مشکلات سلامتی مانند بیماری مزمن ریه و آسیب عصبی دارند.

    در ایالات متحده، سالانه هزاران نوزاد در بازه زمانی ۲۲ تا ۲۴ هفته متولد می‌شوند. زایمان زودرس دومین علت اصلی مرگ نوزادان در این کشور است. یکی از دلایل اصلی ناتوانی نوزادان نارس در ادامه زندگی این است که ریه‌های آنها برای تنفس هوا بسیار نابالغ است.

    دستگاه‌های تهویه مکانیکی فعلی می‌توانند به ریه‌های شکننده و توسعه نیافته آسیب برسانند. این سیستم مصنوعی به گونه‌ای طراحی شده است که یک محیط امن و مداوم را برای سرپناه فراهم کند و نوزاد را از قرار گرفتن زودهنگام در معرض هوا محافظت کند.

    این می‌تواند به نوزاد اجازه دهد بدون تماس با هوا شناور بماند، رشد کند و بالغ شود.

    رحم جدیدی خارج از بدن مادر

    جالب اینجاست که این دستگاه جدید می‌تواند به نوزادان نارس اجازه دهد تا در محیط رحم مصنوعی به رشد خود ادامه دهند تا ریه‌هایشان به اندازه کافی بالغ شوند و بتوانند کار کنند.

    گاردین گزارش داد که این سیستم از یک مخزن شیشه‌ای پر از مایع آمنیوتیک مصنوعی در دمای نزدیک به بدن استفاده می‌کند. این دستگاه با یک لایه سیلیکونی بیرونی محکم طراحی شده است که در مقابل لگدهای نوزاد مقاومت می‌کند و در نتیجه به عضلات آنها کمک می‌کند تا کشیده و قوی شوند.

    یک رحم مصنوعی به نوزاد اجازه می‌دهد تا از طریق سزارین مستقیماً به یک کیسه پر از مایع منتقل شود و به یک جفت مصنوعی متصل شود. سپس پزشکان به سرعت بند ناف را به سیستم پشتیبانی حیات خارجی یا جفت مصنوعی متصل می‌کنند.

    جفت مصنوعی، تقریباً به اندازه مشت انسان، به عنوان مرکز اصلی پشتیبانی حیات عمل می‌کند و عملکردهای تبادل جفت بیولوژیکی را تقلید می‌کند.

    رحم مصنوعی

    این دستگاه با دو نوع لوله مخصوص مهندسی شده است: کاتترهای بسیار ظریف برای استخراج آرام دی اکسید کربن و مواد زائد متابولیک از جریان خون نوزاد استفاده می‌شوند، در حالی که کانول‌های قوی‌تر به طور همزمان اکسیژن و مواد مغذی لازم را به خون تزریق می‌کنند.

    این اتصال مجدد پیچیده و پرمخاطره، گردش خون و پایداری مداوم را تضمین می‌کند و به نوزاد نارس زمان گرانبهای مورد نیاز برای بالغ شدن اندام‌های داخلی بدون استرس مضر تنفس هوا را می‌دهد.

    تاییدیه آزمایش‌های بالینی برای رحم مصنوعی

    برای والدینی که از ویرانی ناشی از نارس بودن شدید رنج برده‌اند، این فناوری نشان دهنده یک معجزه مدت‌ها مورد انتظار برای دادن زمان بیشتر به نوزادان در رحم است. در صورت موفقیت، این فناوری می‌تواند نوزادان آسیب‌پذیرتر را نجات دهد و آنها را از عوارض مزمن در امان نگه دارد.

    یک مادر که فرزند ۲۲ هفته‌ای خود را از دست داده بود، گفت که برای دسترسی به این دستگاه «هر چیزی را امضا می‌کرد». با این حال، این فناوری به این زودی‌ها از راه نمی‌رسد و با سوالات عمیقی همراه است. نهادهای نظارتی سلامت ایالات متحده به طور فعال در این امر دخیل هستند.

    طبق گزارش‌ها، سازمان غذا و داروی ایالات متحده (FDA) به طور فعال در حال بررسی داده‌ها و بررسی این است که آیا اولین آزمایش‌های بالینی را تأیید کند یا خیر. در سپتامبر 2023، FDA یک کمیته مشورتی برای بررسی آزمایش‌ها تشکیل داد.

    فراتر از موانع فنی، کارشناسان هشدار می‌دهند که رحم مصنوعی مرز اخلاقی جدیدی ایجاد می‌کند. الیزابت کلوئی رومانیس، محقق حقوق پزشکی در دانشگاه دورهام، گفت: “این نوع دستگاه مرحله جدیدی از رشد انسان را ایجاد می‌کند، چیزی که قبلاً هرگز مجبور به توصیف یا تنظیم آن نبوده‌ایم.”

    این فناوری هنوز آماده نیست، اما جهان منتظر این معجزه بالقوه است. AquaWomb هنوز زمان شروع آزمایش‌های انسانی را فاش نکرده است.